Wp/bci/Biankouma
Biankouma ti klɔ kun m’ɔ o Côte d’Ivoire i wia atɔliɛ lɔ lika’n nun’n, Afliki i wia atɔliɛ lɔ, Tonkpi reziɔn'n nun, ɔ o Abidjan i nglo lɔ-wia atɔliɛ lɔ lika’n nun, kilo kɔe 700, yɛ ɔ o Man i nglo lɔ lika’n nun kilo kɔe 46.
Klɔ laa nga be flɛ i kɛ Biankouma’n, ɔ ti Yacouba klɔ’n be nun kun. Tannin wufuɛ'm be yi tannin mue mɔ be nyrun'n ti ble nin ufue, ɔ nin indigo kpa'n.
Dunman sɔ’n i bo bolɛ’n
[edit | edit source]Biangouin, mɔ i bo’n yɛle “Bian oka’n i ti su” Yacouba nun’n, ti klɔ kaan kun m’ɔ o Bian oka’n su lɔ’n. I flɛlɛ tɛ ti'n Biangouin kacili Biankouma. Be flɛ Biankouma lɔfuɛ mun kɛ "Bianois" nin "Bianoises".
Asiɛ’n i su ndɛ
[edit | edit source]Suplefɛktir ti 2.640 km², yɛ klɔ 88 be o nun, be waan sran 76.540 be o nun (afuɛ 1999 nun), be nun sunman be ti Yacouba mun, nin Touras, ɔ nin Mandingue (Mahous).
Kɛ é sé yɛ’n, Biankouma blɔfuɛ klɔ'n i nun katie mun be ti 10, yɛ klɔ kanngan'm be ti 14. Lika sɔ’n ti lika m’ɔ ti jongo jongo kpa mɔ bo'n kata su. Lɔ lika jɔ yɛ ti gbundun : fɔnvɔ lika nun'n lika i lolɛen traman 30°C. Nzue ba kpanngban be sin lika sɔ’n nun.
Be sielɛ
[edit | edit source]Mmla nga be kpɛli be afuɛ 1978 nun’n, kun mann be kpɛli komini 27 kɛ be di be nun junman nvle nun.
| Cɛn nga be fali sieli lɔ’n | Duman | politiki sran akpasua kun | djuman | n'dɛ |
|---|---|---|---|---|
| 1980 | Kale Sopoude | PDCI-RDA | Politikifuɛ | be fali i |
| 1985 | Kale Sopoude | PDCI-RDA | Politikifuɛ | be fali i |
| 1990 | Alphonse Woï Messé | PDCI-RDA | Politikifuɛ | élu |
| 1995 | Alphonse Woï Messé | PDCI-RDA | Politikifuɛ | be fali i |
| 2001 | Siaba Appolinaire | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
| 2013 | Maniga Gba Jean Jacques | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
Be takali Biankouma kɛ prefecture kaan kun sa afuɛ 1961 nu, kɔkun kɛ commune kpa sa afuɛ 1985 nu.

Politiki nun sran’m be nzɔliɛ
[edit | edit source]| Cɛn nga be fali sieli lɔ’n . | Duman | politiki sran akpasua kun | djuman | n'dɛ |
|---|---|---|---|---|
| 2011 | Dely Mamadou | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
| 2016 | Kando Soumahoro | RDR | Politikifuɛ | be fali i |
| 2021 | Mireille Singa Guéi | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
| Cɛn nga be fali sieli lɔ’n . | Duman | politiki sran akpasua kun | djuman | n'dɛ |
|---|---|---|---|---|
| 2001 | Alphonse Woï Messé | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
| 2001 | Bleu Voua Ernest | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
| 2016 | Zoh Réné | UDPCI | Politikifuɛ | be fali i |
Anien
[edit | edit source]Kɛ ɔ fɛ i blɛ nga Côte d’Ivoire nvle'n ɲɛnnin i ti’n Aflansifuɛ mun be sa nun, aniɛn nga be kan i Côte d’Ivoire nun’n yɛle blɔfuɛ. Aniɛn nga sran’m be dan lika be kan’n, mɔ be wun i wlɛ’n, yɛle Dioula (jra), sanngɛ aniɛn nga be kan i lika sɔ’n nun’n yɛle Yacouba. Be kan blɔfuɛ lika sɔ nun, i wafa kɛ nga be kɛn i Abidjan lɔ’n mɔ be flɛ i Côte d'Ivoire blɔfuɛ annzɛ dago blɔfuɛ, mɔ i wafa’n nin blɔfuɛ kpa'n nga be kan’n be timan kun, ninnge be flɛlɛ nun man, sran ngɔ timan Côte d'Ivoire ba'n kwla timan. Blɔfuɛ i kanlɛ'n wafa kun yɛle Nouchi'n, ɔ ti aniɛn nga gbanflɛn nin talua mun be kan’n, yɛ aniɛn sɔ’n nun yɛ be kwlɛ i zurnali nɲɔn nga be flɛ be kɛ Gbich! nin Y a fohi. Biankouma departeman sɔɔ Côte d’Ivoire nun nvle'm be sran mun be wafawafa kwlaa nun, yɛ be kan aniɛn fanufanu kɔe ablesiɛn lɔ.
Klɔ nga be mantan lɛ’n
[edit | edit source]- Man wo i ja ngua lɔ’n;
- Touba wo i nglo lɔ lika’n nun;
- Séguela wo i wia afiliɛ lɔ’n;
- Danané wo i wia atɔliɛ lɔ.
Reziɔn nun sran dandan mun
[edit | edit source]- Robert Guéï, ɔ ti Côte d’Ivoire i nvle’n i su plezidan;
- Vagondo Diomandé, ɔ ti Kɔti d’Ivoiri lɔ lika nianlɛ nin lika’m be su nianlɛ’n i su kpɛn;
- Loua Diomandé, m’ɔ ti ministɛri’n, m’ɔ o Prɛzidan Fɛlisi Ufuɛt-Boini i blɛ su’n;
- Alphonse Woï Messé, Mairi nin Depute, ɔ ti Assemblée Nationale i nɲɔn su kpɛn laa, ɔ ti UDPCI i Depute akpasua’n i su kpɛn laa;
- Siguidé Soumahoro, m’ɔ ti ministɛri ng’ɔ nian be wun kpinngbinlɛ’n su’n, m’ɔ o nvle siefuɛ Anri Konan Bɛdiɛ i blɛ su’n;
- Alphonse Douati, m’ɔ ti ministɛri’n, m’ɔ nian nnɛn’m be su’n, ɔ nin jue tralɛ’n be su’n, ɔ o Charles Konan Banny nin Soro I be awa’m be nun;
- Kalé Sopoudé, ɔ ti Depute nin Mɛri afuɛ 1980 lele 1990 nun;
- Deli Mamadou, ɔ ti Biankouma lɔ depite;
- Mireille Guéi, ɔ ti Biankouma lɔ depite.