Wp/bci/Akawa
Akawa ti klɔ kun m’ɔ o Bouaké klɔ’n i ja ngua lɔ lika’n nun, ɔ nin Bouaké be afiɛn ti kilomɛtri blu-nin-nun’n. Klɔ sɔ’n nin Famiɛn bla Abla Pokou m’ɔ ti i su kpɛn klikli’n, be ndɛ’n be kɔ likawlɛ.
Lã n'dɛ
[edit | edit source]Akawa ti Baoulé klɔ kun m’ɔ o N’drannouan Famiɛn diwlɛ’n nun’n, m’ɔ o Gbêkê lɔ’n, ɔ nin Bouaké be afiɛn’n ti nun kilomɛtri blu-nin-nun’n. Famiɛn bla Abla Pokou yɛ ɔ takali lika (Akawa) sɔ’n afuɛ 1730 nun, kɛ Assabou Baoulé'm mɔ i yɛ ɔ dunnin be ɲrun’n, be tuli be bo afuɛ ya kpɔlɛ 17 i awieliɛ lɔ lele afuɛ ya kpɔlɛ 18 i bo bolɛ nun lɔ, be fin Ashanti nvle’n nun (Ghana) be ɔli Côte d’Ivoire lɔ. Kɛ be juli Gnanmonou (annzɛ Niamonou) i akpasua’n su lɔ’n, m’ɔ o Bouaké-Didievi atin’n i bue kun su’n, Abla Pokou fali ajalɛ kɛ bé tran Gnanmonou i oka’n su lɔ nzue ba kun m’ɔ flɛli i kɛ “N’drahan-bah” m’ɔ kaci “N’drannouan” i nuan lɔ’n. Kɛ ɔ ko yo naan b'a wie be tulɛ'n i nzɔliɛ'n, ɔ bo baoulé ndɛ mma "N'ka wa" i bo'n yɛle kɛ "N ka wa". Ndɛ sɔ’n yɛ ɔ o dunman Akawa i bo bolɛ’n nun wie ɔ. I liɛ’n, nzue ba “N’drahan-bah” liɛ’n, ɔ fɛli i dunman’n mannin N’drannouan famiɛn diwlɛ nga Abla Pokou takali’n, mɔ Akawa ti i klɔ dan’n.
Be nga be yoli klɔ kpɛ'm be dunman
[edit | edit source]Akawa klɔ kpɛnngbɛn’m be dunman Kɛ ɔ fɛ i blɛ nga be takali'n :
| Su pkin | Afuɛ nga ɔ dili famiɛn’n |
|---|---|
| Famien Abla Pokou | 1737-1760 |
| Apindrin Mlan | 1762-1773 |
| Houffoué Moungoh | 1774-1802 |
| Mlan Yebouet | 1805-1825 |
| Mlan Kanou be flɛli i ekun Amoin Kane 1ère | 1826-1845 |
| N’gatta Yobouet | 1847-1858 |
| Moungoh Assouman | 1859-1875 |
| Koffi Zozogou | 1878-1908 |
| Ahogo Amani | 1909-1925 |
| Kouadio Gbogou | 1937-1963 |
| Yebouet Kouamé | 1964-1994 |
| Yebouet Konan Denis | 1996-2008 |
| Nanan Moungoh II | ɔ su yo |