Wp/aig/Istori a Aanteega an' Baabyuuda (1688–1832)

Disya aatikl hafu chek fu spelin. Yu kyaan 'elp.

 Disya aatikl eena un'nuon dialek.

Dis yah aatikl taak bout de istori a Aanteega an' Baabyuuda, fram 1688 go dong til di taim jus befoh imaansipieshan eena 1832. Eena dem time yah, paari dem an’ gavament get propah set up, sleyvri did reach e peak, an’ wan ekaanami pon shuuga grow big pon Aanteega lan’. Dem uuz fu kaal um Kolonee a Aanteega back den. Baabyuuda, pan di odda han’, did dey unda nearly full konchrol by Kodrington famblay dem, an’ nar yet join up wid Aanteega.

Fos sleiveri an’ Prins Klaas (1688–1740)

Wen Nataniel Jonson lef, Kernaal Kristofa Kodrington tek up de militchri an’ gavament wok eena 1689. Een 1692, Aanteega start pay mo mind to inside matta dem an’ part up di lan’ same way how de paari dem set up now. By 1693, dem back pan chuu waafayt wid Kalinago people dem. Kodrington ded 1698, an’ Jon Yiemanz tek ova. Same yeah deh, Aanteega sen dem fus ejent go Londan, but dat end 1800. Een 1700, dem want mo waait smady fu move go Aanteega. Sojya wa jus get lef off di battl get encourage fu stap. 1702, fus maakit build, an’ dem elekt fus taun waadn eena Sent Jaan. All fri blak smady wa nar own lan’ did affu pick wan massa. De militchri set up fu, an’ all waait man fram 14 go 65 affu train wan time a month. Dem use fu hol’ one big gyadaring, an’ de smady wa cud shoote six roun' straightest get wan prais.

Een 1706, Daniel Paak come an’ bring likkle chubl. By 1710, de people kill Paak pan 7 Dismba. Een 1725, dem split up Sent Peeta an’ mek Sent Jarge paari. Wen Jarge I ded 1727, Londonderi come as gavna eena 1728. Wan small komplott by sleyv wa Crump own get ketch but no smady get kill—dem sell aff or banish. Dem did wan build gavna house, but dat nah happm til 1800. Een 1731, drouwt mash up de lan’, wata cost tree shillin fu wan pale. 1732, dem build chankri kot wid gavna, 5 memba, an’ if gavna-in-cheef nar deh, den leftenant-gavna run um. Een 1736, Prins Klas, "de kunng" fu Afro-Aanteegan dem, lead wan Kingdum a Aanteega plan, but dem ketch um. From den, no sleyv cud gather up een Sen Jan, an’ dem try get mo waait settla fast.

Waa dem eena 1700-dem (1741–1799)

Plenti waa mash up Aanteega dem bizniss. Baarak build pan Raat Aaylan; by 1753, deh wan gyaadhaus eena Sent Jaan; by 1757, aatilri set up. Een 1758, Franch nearly invade, so een 1759, Kaptn Tiral did affu prottek. Ee loss tree finga an’ get bust up eena face. 1760, Metadizm reach Aanteega. 1772, Sent Jaan Aaba an’ Inglish Aaba mash up by huuriken. For some time, no militchri chubl, but famine kill bout 8000 sleyv by 1780. Rodni, big naval man, tek chaa’ a Aanteega boat dem. 1776, Spaanish ship Sancta Rita mash up eena Baabyuuda, an’ stir up tork. Wen Genral Bort deh, ee foatifai place dem laik Goat Hil, Baanaakl Point, an’ Griet Joaj Fot. Some seh ee get poyzan een 1781. 1784, dem churchman dem affu sell lan’ fu build ospitl; 1787, Prins William Henry visit. 1788, sleyv get Crismus brek fram go dong til 28 Dismba, but dem unda maachal laa. Same 1788, wan Juu name Maakus get sentens fu ded (pardn lata) wid Vanban. Vanban stand up een pilari wid wan ambrela fu keep sun affa ee face.

1800 go dong to Imaansipaashan

Een 1800, dem run wan sensaas—37000 blak smady een de aaylan. Dem still try recover fram waafayt wid Franch. Same yeah, dem seh ef smady kill wan sleyv, dem go jaj dem fu maada. Gavna Jon Tomas deny fu mek Aanteega di head a Lewad Aaylan—ee prefer Sent Kits. 1805, Franch nearly land but pick Neevis insted. Pan 22 Janewari 1807, effek fram 1 Maach 1808, sleyv tred ban. 1813, wan faiv man polis fos set up, wid wan klerk. 1816, Lewad Aaylan break up, an’ Joaj W. Ramzi bekaam gavna fu Aanteega-Baabyuuda-Manserat.

Aanteega-Baabyuuda-Manserat (1816–1833)

1819, Ramzi ded, an’ Sir Benjamin D'Urban come. 1820, nex sensaas seh 37031 smady een Aanteega (4066 kala, 1980 waait, 30985 blak), Baabyuuda min have 503. Wan 945 man militchri set up. D’Urban lef 1826, Sir Patrick Ras tek ova. 1828, dandi fiva run tru. 1831, blak smady rebel gainst sanda wok. 1833, dem bring back Lewad Aaylan, wid Domineeka join up.

Refrens dem

• Lanaghan, Frances (1844). Antigua and the Antiguans. ISBN 9780511919695.