Wb/nia/Tödö Hia Walangi Adu
Hia samösa niha siföföna ba Danö Niha ni'a'asogö Lowalangi moroi ba zorugo. Fatua lö mate ia, ba no'i'oroisi wa na ofeta inötö dania mate ia, ba ena'ö tödönia la be'e bakha ba mboto-boto, la fananaŵa ba rö zagö nomo. Molo'ö nifadunö-dunö ba Danö Niha, wa tödö andrö, tola muhede-hede. Tödö Hia andre, ba tola mama'ele'ö hadia zi lö alua na. Ba tenga ha da'ö, ilau muhede-hede ba wo'amenesi iraononia. Ifatunö na tohare dome, na moteu, na so gabuladödö, na so zilako, na so harazaki, ma na so wa'edöna iraono andrö khönia mamalua sambö enahöi. Ba zi hulöwongi, ba ilau muhede-hede, ba wanusugi iraononia, ifatunö wa no möi yaŵa luo, ena'ö oi la börötaigö wombambaya ngawalö halöŵöra. Eluahania, Hia andre, ha botonia zi no mate, hiza tödönia ba no hulö niha sauri. Hulö da'ö waö-waö wo börötaigö hikaya dödö Hia andre, si no sa'ae tehöngö duriania.
Ba wo mbörötaigö sinura andre, ba ara sibai ifahasudo, hulö na no irai so mbuku sanura ba li Indonesia sifakhai ba ngawalö nifadunö-dunö ba Danö Niha. Uröi sabata, zandrela gu'ö Wikibuku andre, ba ubokai nga'ölu mbukugu si no ara sibai, ba hiza atulö sibai wa so mbuku sanura sifakhai ba dödö Hia andre, ni be'e högö mbuku andrö ba li Indonesia ; Jejak Cerita Rakyat Nias. Si no te fa'anö ba mbuku umbu zinura andre, ya'ia da'ö; tefakhai moroi ba zi no isura amada Bamböwö Laiya molo'ö si nura ba mbuku andre, wa hikaya dödö Hia andre irongo moroi khö ninada Ina Dalimböwö Hia me döfi si sara ngahönö a siŵa ngaotu a fitu ngafulu a sara (1971) si toröi ba mbanua ba Sifalagö Gomo. Hiza B.Laiya ifenahöi wetaro nidunö-dunö andre ba wenaeta hikaya. Hikaya, sambua waö-waö nifa'ema zamatunö, wa fefu manö nifa'emania andrö awai zi no alua. Sindruhu-ndruhu hulö no alua. Hiza hikaya andre, ba ahatö ia ba ngawalö zi so ba gulidanö andre, alua ba gulidanö ba lö ara sibai wa'aluania. Waö-waö hikaya andre, no fagölö ira nirongo M.G.Th Thomsen moroi khö Tambalina Tuha Ana'a me döfi si sara ngahönö a siŵa ngaotu a tölu ngafulu a lima (1935) faoma Rasoli Hia ba ndröfi si sara ngahönö a siŵa ngaotu a fitu ngafulu a tölu (1973), Rasoli Hia andre, ma'uwu Tambalina Tuha Ana'a, ya'ira andre manaro'o ba mbanua Sifalagö Gomo. Thomsen, manura hikaya Dödö Hia andre, nibe'enia högö; "Famareso Ngawalö Huku Föna awö Gowe Nifasindro (Megalithkultur) ba Danö Nias (1976)"
.... lö sawai, böi fawu'a
Nitöngöni
[edit | edit source]- Omuso dödöda na öfazaewe nidunö-dunö andre ba media sosial ma Internet. Hiza i be'e fao gumbu heza tehalö ia. Be ba gahe zura: Moroi ba Wikibuku Nias. Nitutunö mangawuli Yasanto Lase. Aila ita ba niha na lö öbe'e gumbunia, me öhalö töiu zi tenga töiu.
Umbu
[edit | edit source]- ↑ Victor Zebua, Jejak Cerita Rakyat Nias (2010), nga'örö 30-49.
Fabaliŵa lala
[edit | edit source]Bale zato: Olayama • Angombakhata • Bawagöli zato • Monganga afo • Nahia wamakori • Nga'örö spesial • Ngawalö wanolo • Safuria tebulö • Sanandrösa • Sangai halöŵö