Wp/pfl/Ämänze

From Wikimedia Incubator

Ämänze
Ämänz un Blattleis
Syschdematik
Schdamm:	Gliederfießer (Arthropoda)
Ïwwerklass:	Sechsfießer (Hexapoda)
Klass:	Insekde (Insecta)
Unnerklass:	Fluginsekte (Pterygota)
Ïwwerordnung:	Neifliggler (Neoptera)
Ordnung:	Hautfliggler (Hymenoptera)
Unnerordnung:	Talljewefze (Apocrita)
Deilordnung:	Schdeschimme (Aculeata)
Ïwwerfamilje:	Vespoidea
Familje:	Ämänze
Biologischi Nomenklatur
Formicidae Latreille, 1802

Ämänze (Formicidae) sin e Familje vun Hautfliggler un ghere zu de Schdaadebildende Insekde. Die Familje wärd in 16 Unnerfamilje mit 297 Gaddunge ufgedeild un es sin bis heit uf da Welt ugfähr 12.000 Arde bekannd. In Deitschland lewe 111 Arde. Äni vun de bekanndschde Arde is di Rot Waldämänz. Di Middeleiropäische Ämänze ghere zu vier Unnerfamilje: Schubbeämänze (Formicinae), Ur- un Schdeschämänze (Ponerinae), Knodeämänze (Myrmicinae) un Drieseämänze (Dolichoderinae).

Regional gibt s im Pälzische iwwer 100 Name fä di Ämänze^[1], zum Beischbiel: Ämäze, Amenze, Ameze, Aminze, Ämse, Emenze, Emeze, Emse, Imenze, Imeze, Iminze, Imse, Omenze, Omeze, Omezle, Roodimse, Säächemse, Säächimse, Umenze, Umeze, Uminze, Unmezle.

[edit] Lewensweis

Zur Nahrung vun de Ämänze ghere Viescher. Des sin selwer gejagde Insekde un Schbinne, awwer aa dode Viescher. In weiderer Bschdanddeil vun der Nahrung sin Planzedeile wie Saame, Frischde un Polle. Vun de Blattlais holle se sich Honischdau, also Planzesaft wo dursch di Verdauung vun de Blattlais gange is. Mansche Arde traare Schdigge vun Blädder in ihr Neschd, mache in Brei draus un zischde do druf Pilz, wu ene dann als Nahrung diene.

Di Schdaade zähle einische Hunnert bis ïwwer 20 Milliune Tiere. Ihre Neschder ligge meischdens unnder der Erd, mansche Arde baue awwer aa Haife uf odder schneide ihr Gäng un Kammern in morsches Holz.